Kentte bazı vatandaşlar tarafından kömür ve doğalgaza alternatif yakıt olarak da tercih edilen tezek, köylerden kent merkezine getirilerek satışa çıkarılıyor.Iğdır’da geleneksel üretim yöntemleriyle hazırlanan tezek, özellikle tandır kültürünün yaşatıldığı bölgelerde önemli bir yere sahip.Büyükbaş ve küçükbaş hayvanların gübresinin kurutulmasıyla elde edilen tezek, uzun yıllardır kırsal kesimde hem tandır ekmeği pişirmek hem de ısınmak amacıyla kullanılıyor.Tezek satışı kent merkezinde özellikle Rus Pazarı çevresindeki alanda yoğunlaşıyor.Köylerden kamyonet ve traktör römorklarıyla getirilen tezekler burada vatandaşların satışına sunuluyor.Özellikle koyun gübresinden elde edilen tezeklerin yoğun ilgi gördüğü belirtilirken, kurutma işleminin ardından satışa hazır hale getirilen ürünler farklı miktarlarda alıcı buluyor.Satışa getirilen tezeğin fiyatı taşıma aracının kapasitesine göre değişiklik gösteriyor. Kamyonet kasası dolusu tezek yaklaşık 7 bin TL, traktör römorku dolusu tezek ise yaklaşık 3 bin 500 TL seviyesinde alıcı bekliyor.Iğdır’da tezek kullanımının en önemli nedenlerinden biri ise geleneksel tandır ekmeği kültürü. Kentte birçok aile, tandırda ekmek pişirirken tezekten yararlanıyor.Tezeğin tandırda yüksek ve uzun süreli ısı sağlaması, özellikle köylerde ve geleneksel tandırların bulunduğu evlerde tercih edilmesinin başlıca nedenleri arasında gösteriliyor.Tandır ekmeğinin yanı sıra bazı vatandaşlar tezeği soba ve farklı ısınma amaçlarıyla da kullanıyor.
Böylece tezek, kırsal bölgelerde geleneksel kullanımının yanı sıra alternatif bir yakıt olarak da değerlendiriliyor.Kent merkezinde doğalgaz kullanımının yaygınlaşmasına rağmen, kırsal kesimde ve tandır kullanan vatandaşlar arasında tezek kullanımının devam ettiği görülüyor.Özellikle yakacak ihtiyacını farklı kaynaklardan karşılamak isteyen vatandaşlar, tezeği kömür ve diğer yakacaklara alternatif olarak değerlendiriyor. Tezeğin bölgede uzun yıllardır kullanılması ise geleneksel üretim ve tüketim alışkanlığının devam etmesini sağlıyor.Tezek üretimi de kırsal bölgelerde geleneksel yöntemlerle gerçekleştiriliyor.
Hayvan gübresi belirli bir kıvama getirildikten sonra şekillendirilerek güneşte kurumaya bırakılıyor.Kuruyan tezekler daha sonra istiflenerek özellikle kış aylarında kullanılmak üzere muhafaza ediliyor.Iğdır’da hayvancılığın yaygın olduğu köylerde elde edilen hayvan gübresi bu şekilde değerlendirilirken, ortaya çıkan ürün aynı zamanda köylüler için ek bir gelir kaynağı oluşturuyor.Köylerden kent merkezine getirilen tezeklerin satışa sunulmasıyla birlikte hem üretici hem de tüketici açısından geleneksel bir ticaret döngüsü oluşuyor.Havaların soğumaya başlamasıyla birlikte tezek satışlarında da hareketlilik yaşanması bekleniyor. Özellikle tandır kullanan ailelerin kış öncesinde yakacak ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla tezek satın aldığı belirtiliyor.Iğdır’da geleneksel tandır kültürünün önemli unsurlarından biri olan tezek, bir yandan kırsal ekonomiye katkı sağlarken diğer yandan geçmişten günümüze taşınan geleneksel yakıt kullanımını da sürdürüyor.Rus Pazarı çevresinde satışa çıkarılan tezekler, önümüzdeki günlerde kış hazırlıkları kapsamında vatandaşların ilgisini çekmeye devam edecek.Haber: Halit Öztürk
Yorumlar kapalı.